پودر کلاژن مکملی است که از قطعات بسیار کوچک پروتئین موجود در کلاژن حیوانی ساخته شده است. اخیرا استفاده از پودر کلاژن با هدف ارتقا سلامت پوست، استخوان ها و مفاصل افزایش یافته است.
اما آیا مصرف مکمل پودر کلاژن واقعا می تواند به شما کمک کند پوست یا مفاصل سالم تری داشته باشید؟ با ما باشید تا بطور کامل در مورد ماهیت کلاژن، پودر کلاژن و اثربخشی مکمل پوست کلاژن، صحبت کنیم.
کلاژن چیست؟

کلاژن فراوان ترین پروتئین در بدن است. از ساختار فیبر مانند آن برای ساخت بافت همبند استفاده می شود. همانطور که از نام آن مشخص است، بافت همبند، سایر بافت ها را به هم متصل می کند و جزء اصلی استخوان، پوست، ماهیچه ها، تاندون ها و غضروف است و کمک می کند تا بافت ها قوی و انعطاف پذیر شوند و در مقابل کشش مقاومت کنند.
کلاژن در غذا، به طور طبیعی فقط در گوشت حیوانات مانند گوشت قرمز و سفید و ماهی که حاوی بافت همبند هستند، یافت می شود. با این حال، انواع غذاهای حیوانی و گیاهی حاوی موادی برای تولید کلاژن در بدن ما هستند.
بدن ما به تدریج با افزایش سن کلاژن کمتری تولید می کند، اما تولید کلاژن به دلیل قرار گرفتن بیش از حد در معرض نور خورشید، سیگار کشیدن، مصرف الکل زیاد و کمبود خواب و ورزش نکردن، سریعتر کاهش می یابد; چراکه قرار گرفتن می در معرض این عوامل، تواند به فیبرهای کلاژن آسیب برساند و ضخامت و استحکام آنها را کاهش دهد و منجر به چین و چروک در سطح پوست شود.
پودر کلاژن چیست؟

پودر کلاژن نوعی مکمل برای کمک به افزایش سطح کلاژن است. کلاژن یک بلوک ساختمانی ضروری برای پوست است که به طور طبیعی در بدن تولید می شود. علیرغم فراوانی کلاژن در بدن ما، کلاژن به یک مکمل پرفروش تبدیل شده است که ظاهراً به ماده ای برای بهبود ساختار و ظاهر مو، پوست و ناخن ها تبدیل شده است. ایده مصرف پودری که عوارض جانبی ندارد و ممکن است علائم پیری را معکوس کند برای خیلی ها جذاب است. با توجه به آمار اعلامی توسط Google Trends، جستجوهای آنلاین برای کلاژن از سال 2014 به طور فزاینده ای افزایش یافته است.
کلاژن ابتدا به عنوان یک عنصر کمکی در کرم ها و سرم های پوست ظاهر شد. با این حال، درمورد میزان اثربخشی آن در کاربرد موضعی حتی از منظر متخصصان پوست نیز شک و تردیدهایی وجود داشت، زیرا کلاژن در حالت طبیعی در سطح پوست قرار ندارد، بلکه در لایه های عمیق تر پوست یافت می شود. فیبرهای کلاژن برای نفوذ به لایههای بیرونی پوست بسیار بزرگ هستند و تحقیقات نشان نداده است که زنجیرههای کوتاهتر کلاژن پپتیدها در این کار موفقتر هستند.
اعتقاد بر این است که مکمل های کلاژن خوراکی به شکل قرص، پودر و افزودنی در برخی غذاها به طور موثرتری توسط بدن جذب می شوند و محبوبیت زیادی در بین مصرف کنندگان پیدا کرده اند. مکمل های کلاژن ممکن است به عنوان پپتیدهای کلاژن یا کلاژن هیدرولیز شده فروخته شوند، که اشکالی از کلاژن شکسته شده هستند که راحت تر جذب می شوند. برای درک بهتر این موضوع، خوب است بدانیم قرص کلاژن چیست؟
پودر های کلاژن حاوی اسیدهای آمینه ( بلوکهای سازنده پروتئین) هستند و برخی نیز ممکن است حاوی مواد مغذی اضافی مرتبط با پوست و موی سالم مانند ویتامین C، بیوتین یا روی باشند.
بیشتر بخوانید: قرص کلاژن بهتر است یا پودر کلاژن؟
تحقیقات در مورد پودرهای کلاژن چه می گوید؟
بیشتر تحقیقات در مورد پودرهای کلاژن مربوط به بررسی اثر بخشی آنها در سلامت مفاصل و پوست است. مطالعات انسانی وجود ندارد، اما برخی از کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده نشان دادهاند که مکملهای کلاژن خاصیت ارتجاعی پوست را بهبود میبخشند. آزمایشهای دیگر نیز نشان دادهاند که مکملها میتوانند تحرک مفاصل را بهبود بخشند و درد مفاصل مانند آرتروز یا در ورزشکاران را کاهش دهند. کلاژن حدود 60 درصد از غضروف را تشکیل می دهد;غضروف بافتی بسیار سفتی است که استخوان ها را احاطه کرده و آنها را از شوک حرکات شدید محافظت می کند. بنابراین تجزیه کلاژن می تواند منجر به از دست دادن غضروف و مشکلات مفصلی شود.
با این حال، تضاد منافع احتمالی در زمینه این تحقیقات وجود دارد; زیرا اکثر تحقیقات در مورد مکملهای کلاژن، توسط صنایع مرتبطی که میتوانند از نتایج مثبت مطالعه بهرهمند شوند، تامین مالی میشوند یا تا حدی ساپورت میشوند، یا یک یا چند نفر از نویسندگان مطالعه با آنها ارتباط دارند. و این امر تعیین اینکه مکملهای کلاژن واقعاً چقدر مؤثر هستند و آیا ارزش قیمت اغلب سنگین خود را دارند دشوار میکند.
نکته منفی در مورد پودر کلاژن نامشخص بودن این است که دقیقاً حاوی چه چیزی است یا اینکه آیا پودر کلاژن همان کاری را که شرکت سازنده اش ادعا کرده و تبلیغ می کند را انجام می دهد. همچنین نگرانی هایی در مورد پودر کلاژن های حاوی فلزات سنگین وجود دارد. چرا که سازمان غذا و داروی مکمل ها را قبل از فروش به مصرف کنندگان از نظر ایمنی یا اثربخشی بررسی نمی کند.
یکی دیگر از نقاط ضعف احتمالی روی آوردن به مصرف پودر کلاژن این است که مصرف پودر کلاژن می تواند بهانه ای برای عدم انجام رفتارهای سالمی باشد که می تواند از کاهش سطح کلاژن بطور طبیعی محافظت کند، مانند خواب کافی و ترک سیگار.
با این حال، تحقیقات موجود هیچگونه عوارض جانبی منفی را در افرادی که پودرهای کلاژن دریافت کردهاند نشان نداده است.
وقتی هر روز پودر کلاژن مصرف کنید چه اتفاقی می افتد؟

مانند بسیاری از مکملهای غذایی، بسیاری از تولیدکنندگان مکملهای کلاژن نیز با وعدههای رویایی برای داشتن ظاهری سالمتر پوست، مفاصل سالم و موارد دیگر توصیه میکنند که افراد آن را روزانه مصرف کنند.
اما، اگر هر روز پودر کلاژن مصرف کنید، واقعا چه اتفاقی میافتد؟ در اینجا چند نمونه از مواردی که ممکن است مشاهده کنید خدمتتان ارائه خواهد شد، هرچند فراموش نکردن این نکته مهم است که نتایج حاصل شده ممکن است از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. درضمن به خاطر داشته باشید که برخی از داده های مثبت ارائه شده از این نتایج نیاز به اعتبارسنجی بیشتری دارند، بنابراین بدانید که پودر کلاژن یک پودر جادویی برای رفع بیماری ها نیست.
پودر کلاژن در کاهش زمان ریکاوری پس از تمرین مقاومتی، موثر است
کلاژن یک پروتئین کامل نیست زیرا فاقد اسید آمینه ضروری تریپتوفان است. اما برخی شواهد، مانند یک مطالعه مروری در سال 2022 در Current Opinion in Clinical Nutrition & Metabolic Care، نشان میدهد که مکملها در صورت همراه شدن با تمرینات مقاومتی می توانند باعث تسریع روند ریکاوری شوند. همچنین مصرف پودر کلاژن در کاهش درد و افزایش قدرت برای کسانی که تمرینات مقاومتی را انجام می دهند موثر است.
پودر کلاژن در کاهش سرعت روند پیری پوست موثر است
با گذشت زمان، سنتز کلاژن در بدن کاهش می یابد در نتیجه پوست نازکتر و خشکتر شده یا خاصیت ارتجاعی خود را از دست می دهد. بر اساس یک بررسی در سال 2021 که در مجله بین المللی پوست منتشر شد، در مقایسه با افرادی که مکمل کلاژن مصرف نمی کنند، مصرف روزانه کلاژن به مدت 90 روز با هیدراتاسیون و افزایش خاصیت ارتجاعی مرتبط است. علاوه بر این، مصرف کنندگان کلاژن ممکن است بروز چین و چروک های کمتری را روی پوست خود تجربه کنند.
بیشتر بخوانید: پودر کلاژن برای چاقی صورت
پودر کلاژن می تواند در افزایش تراکم استخوان ها موثر باشد
با توجه به گزارشات مرکز پیشگیری از بیماری ها و ارتقای سلامت، تخمین زده می شود که تقریباً 10 میلیون آمریکایی بالای 50 سال به پوکی استخوان مبتلا هستند، که نشان دهنده اهمیت تمرکز بر سلامت استخوان برای کمک به حفظ استخوان های خود تا حد امکان برای مدت طولانی است. مصرف پودر کلاژن بر استحکام و ساختار استخوان های شما تأثیر می گذارد. طبق یک مطالعه در سال 2018 که در Nutrients منتشر شد، مصرف برخی کلاژن پپتیدها ممکن است به افزایش تراکم استخوان در پس از یائسگی و کاهش تجزیه استخوان کمک کند.
با محبوبترین محصول کلاژن پپتید پروزیس، آشنا شوید!
پودر کلاژن می تواند سرعت رشد موها را بهبود ببخشید
موهای شما از پروتئینی به نام کراتین ساخته شده است. و این پروتئین از اسیدهای آمینه هایی که به طور طبیعی در کلاژن یافت می شوند ساخته شده است. بنابراین، مصرف کلاژن می تواند نیاز بدن را به اسیدهای آمینه لازم برای تولید کراتین تامین کند. طبق یک مطالعه در سال 2022 که در مجله بین المللی علوم مولکولی منتشر شد، مصرف کلاژن ممکن است به افرادی که نیاز به حمایت بیشتری برای رشد مجدد مو یا جلوگیری از ریزش مو دارند کمک کند. با این حال، آزمایشهای بالینی حرفه ای بیشتری با استفاده از جامعه آماری متشکل از انسان ها برای تأیید این رابطه مورد نیاز است زیرا بسیاری از مطالعات از جوندگان استفاده کردهاند.
پودر کلاژن می تواند در تسریع روند بهبود زخم موثر باشد
از آنجایی که کلاژن یکی از اجزای پوست شما است، وجود آن در مقادیر کافی ممکن است به روند بهبود زخم کمک کند. یک کارآزمایی بالینی تصادفیسازی و کنترلشده در سال 2020 که در Burns منتشر شد، نشان داد که مکملهای مبتنی بر کلاژن هیدرولیز شده میتواند به تسریع بهبود زخم در افرادی که 20 تا 30 درصد سطح بدنشان سوخته است، کمک کند و مدت اقامت آنها در بیمارستان را کاهش دهد.
پودر کلاژن می تواند درد مفاصل خود را کاهش دهد
یک بررسی سیستماتیک که در سال 2021 منتشر شده نشان داد که افرادی که تحت درمان با 5 تا 15 گرم کلاژن پپتید در روز قرار گرفتند، در مقایسه با افرادی که کلاژن مصرف نکردند، درد مفاصل کمتری را تجربه کردند. مصرف روزانه این مکمل ممکن است به افرادی که از درد مفاصل رنج می برند کمک کند. با این حال، این در همه افراد نقاط صادق نیست و برای درک مکانیسم های دقیق تحقیقات بیشتری لازم است.
بیشتر بخوانید: عوارض مصرف پودر کلاژن
بهترین پودر کلاژن کدام است؟
مانند همه مکملهای دیگر، مکملهای کلاژن نیز توسط سازمان غذا و دارو بررسی نمیشوند. بنابراین، عاقلانه است که گزینههای مکمل کلاژنی را انتخاب کنید که توسط شخص ثالث آزمایش شده اند و توسط شرکتهایی تولید شدهاند که از روشهای خوب تولید پیروی میکنند.
علاوه بر این با افزایش روزافزون تقاضا برای مصرف کلاژن، متاسفانه افراد سودجو اقدام به فروش نمونه های تقلبی پودر کلاژن می کنند که برای پیشگیری از بروز این مشکل، توصیه می شود که از فروشگاه های معتبر اقدام به خرید پودر کلاژن کنید.
همچنین باید از گزینه هایی که پرکننده ها یا قندهای غیر ضروری دارند اجتناب کنید. و اگر مولتی ویتامین یا مکمل غذایی دیگری مصرف میکنید، مطمئن شوید که مکمل کلاژنی که انتخاب میکنید حاوی سایر مواد مغذی اضافی نباشد تا از مصرف بیش از حد مکملها جلوگیری کنید.
انواع مختلفی از کلاژن وجود دارد که رایج ترین آنها انواع I، II و III است. برای افرادی که بر مزایای پیری سالم تمرکز دارند، کلاژن نوع I یا ترکیبی از کلاژن نوع I و نوع III احتمالا بهترین انتخاب خواهد بود. برای کسانی که به دنبال مزایای تسکین درد هستند، کلاژن نوع II معمولاً مورد استفاده قرار می گیرد.
بیشتر بخوانید: بهترین پودر کلاژن ساز خارجی
کلام آخر
با مزایای بالقوه ای مانند ظاهری سالم تر بخشیدن به پوست، کمک به داشتن استخوان های سالم و بهبود سریع تر زخم ها، درک اینکه چرا کلاژن راه خود را در بسیاری از محصولات و دستور العمل ها پیدا کرده است آسان است.
در حالی که دادههای موجود در مورد اینکه چگونه پودرهای کلاژن میتوانند به مردم کمک کنند تا زندگی سالمتری داشته باشند، امیدوارکننده است، تا زمانی که مطالعات دقیقتری روی این مکمل نداشته باشیم، نمیتوانیم از اثر بخشی صد درصدی آن مطوئن باشیم.
برای افرادی که میخواهند عوارض مصرف روزانه پودرهای کلاژن را بررسی کنند، باید گفت که نتایج نشان می دهند که ظاهرا مصرف آن هیچ گونه عوارض منفی ندارد; وتا زمانی که طبق دستورالعملهای سازنده مصرف شوند، حاوی مواد با کیفیت باشند و توسط شخص ثالث آزمایش شده باشند، مصرفشان بلامانع است و احتمالاً نه تنها مشکلی ایجاد نمی کند بلکه حتی می تواند کمک کننده باشد!
سوالات متداول
مصرف پودر کلاژن چه می کند؟
برخی تحقیقات نشان دادهاند که مصرف روزانه پودر کلاژن میتواند به متراکمتر شدن استخوانها، کند کردن روند پیری که آنها را شکننده میکند و افزایش خاصیت ارتجاعی پوست و آبرسانی به پوست کمک کند.
آیا مصرف روزانه پودر کلاژن خوب است؟
تحقیقات نشان می دهد که مصرف روزانه 2.5 تا 15 گرم کلاژن هیدرولیز شده بی خطر است. و می تواند اثرات مثبتی در سلامت پوست، استخوان و مفاصل داشته باشد.
از چه سنی باید کلاژن مصرف کرد؟
شما می توانید مصرف مکمل های کلاژن را در سن 20 تا 25 سالگی به عنوان یک راه پیشگیری یا زمانی که متوجه علائم قابل مشاهده پیری می شوید، شروع کنید. توصیه می شود مصرف کلاژن را از اوایل تا اواسط دهه بیست سالگی خود را شروع کنید تا با افزایش سن، از تحلیل طبیعی بدن جلوتر بگیرید.