آکنه و جوش شدید دارید؟ احتمالا نام راکوتان را شنیدهاید. راکوتان (Roaccutane) یا ایزوترتینوئین، نوعی داروی رتینوئیدی (داروهای مناسب برای درمان پوست و با کاربردهای آرایشی) است که آکنه شدید را درمان میکند. اگر سایر داروهای آکنه مؤثر نباشند، پزشکان این دارو را تجویز میکنند. دقت داشته باشید که برای بررسی مشکلات پوست، باید حتما به متخصص پوست و مو مراجعه کنید و هرگز خودسرانه دست به مصرف قرص و داروهای مختلف نزنید. در این مقاله درباره قرص راکوتان اطلاعات کاملی در اختیارتان گذاشتهایم. برای آشنایی بیشتر با آن، تا انتهای مطلب با ما همراه باشید.
راکوتان چیست ؟
ایزوترتینوئین یا همان راکوتان، آکنههای شدید را درمان میکند . این دارو اغلب زمانی تجویز میشود که سایر داروهای آکنه به اندازه کافی خوب عمل نمیکنند یا برای بیمار قابل تحمل نیستند . این دارو به گروهی از داروها به نام رتینوئیدها تعلق دارد . رتینوئیدها در محصولات درمانی و آرایشی پوست موجودند .
ممکن است از قرص راکوتان برای مقاصد دیگر هم استفاده شود . این دارو نوعی ویتامین A است . مقدار چربی آزادشده از سوی غدد چربی در پوست را کاهش میدهد و به پوست کمک میکند تا سریعتر خود را تجدید کند.
نام تجاری راکوتان
قرص راکوتان به چه نامهایی در بازار موجود است ؟ در واقع راکوتان داروی ایزوترتینوین ( Isotretinoin ) است. باید بگوییم که این دارو از برندهای داروی ایزوتروتینوین است . راکوتان تولید کارخانه معروف روش ( Roche ) سوییس و معروفترین گزینه در میان برندهای مختلف این دارو است . در واقع ، قرص راکوتان سوییسی بهترین نوع از این دارو است. برای انتخاب میان راکوتان ایرانی یا خارجی ، گزینه دوم ترجیح داده میشود.
راکوتان به شکل قرص و کپسول در بازار عرضه میشود . شکلی از آن به صورت ژل هم موجود است که برای درمان آکنه خفیف تا متوسط به طور موضعی کاربرد دارد.
نحوه عملکرد راکوتان چیست ؟
راکوتان برای درمان آکنه ندولار شدیدی استفاده میشود که به درمانهای دیگر از جمله آنتیبیوتیکها پاسخ نداده است . این نوع از آکنهها از جوشهای معمولی بزرگتر و بسیار ملتهبتراند.
در واقع برای درمان آکنه کیستیک شدید یا ندولاری ( گرهای ) از راکوتان استفاده میشود که با درمانهای دیگر مانند بنزوئیل پراکسید ، کلیندامایسین ، تتراسایکلین یا مینوسیکلین خوراکی بهبود پیدا نکرده است .
قرص راکوتان با کاهش تولید چربی صورت ( سبوم ) عمل میکند . مقادیر زیاد سبوم میتواند، منجر به آکنه شدید شود . در صورت درمان نشدن آکنه شدید، اسکار یا همان زخم دائمی ایجاد میکند .
راکوتان با متوقف کردن تولید روغن کار میکند، اما مانند مواد موضعی ، بر هورمونهای شما تأثیر نمی گذارد . اگر آکنه هورمونی دارید ، وقتی این دارو را قطع میکنید ، اغلب آکنهها برمیگردند . چرا ؟ چون نبود تعادل هورمونی هنوز وجود دارد و بنابراین تولید چربی پوست دوباره شروع میشود .
دقت کنید که از این دارو ، کاربردهای بیهوده انتظار نداشته باشید . برای مثال ، گفته میشود که راکوتان بر ورم بینی اثر دارد، اما اینطور نیست . قرص راکوتان و کاهش وزن هم ارتباطی با هم ندارند.
دوز و نحوه مصرف قرص راکوتان چیست ؟
قرص راکوتان را دقیقا طبق دستور پزشک مصرف کنید . تمام دستورالعملهای روی برچسب نسخه خود را دنبال کنید و راهنماهای دارو یا برگههای مربوط به شیوه مصرف را بخوانید .
به دوره درمان و تعداد قرص موردنیاز در هر دوره دقت زیادی داشته باشید . هرگز خودسرانه در این زمینه اقدام نکنید . همیشه راکوتان را با یک لیوان پر آب مصرف کنید . از جویدن یا مکیدن کپسول خودداری کنید و آن را کامل قورت دهید.
ممکن است که در زمان مصرف این دارو نیاز به آزمایش خون مکرر داشته باشید . هرگز راکوتان را با شخص دیگری به اشتراک نگذارید ، حتی اگر علائم مشابه شما را داشته باشد . قرص راکوتان برای جوش صورت زیرپوستی و آکنه را با نظر دکتر مصرف کنید.
بهتر است که این دارو را درست بعد از مصرف یک میان وعده یا غذا استفاده کنید . قرص راکوتان همراه با غذا در دستگاه گوارش جذب میشود . پزشکان توصیه میکنند که آن را با صبحانه یا شام مصرف کنید.
عوارض مصرف راکوتان چیست؟
در صورت داشتن علائم واکنش آلرژیک به راکوتان( کهیر ، تنفس دشوار ، تورم در صورت یا گلو ) یا واکنش شدید پوستی ( تب ، گلودرد ، سوزش چشم ، درد پوست ، بثورات پوستی قرمز یا بنفش ) به پزشک و مرکز فوریتهای درمانی مراجعه کنید .
تاثیر راکوتان در زنان از نظر باروری جدی است، اما عوارض راکوتان در ناباروری مردان متفاوت به نظر میرسد و هیچ اثر منفی روی این موضوع ندارد . در واقع ، مردان با مصرف راکوتان نابارور نمیشوند .
مصرف قرص راکوتان در دوران پریودی هم، میتواند با بروز اختلالاتی در عادت ماهانه همراه باشد . با قطع مصرف دارو ، این اختلالات رفع میشوند . این را هم بدانید که عوارض راکوتان بر مو آنچنان زیاد نیست و در بسیاری از بیماران ، با چنین مشکلی بعد از مصرف مواجه نمیشوند. در واقع مصرف راکوتان ، همیشه با ریزش مو همراه نیست.
تداخلات دارویی قرص راکوتان
اگر داروهای خاصی مصرف میکنید ، حتما با پزشکتان صحبت کنید چون امکان بروز تداخلات دارویی با قرص راکوتان وجود دارد. سایر داروها میتوانند با ایزوترتینوئین تداخل داشته باشند ، از جمله داروهای تجویزی و بدون نسخه ، ویتامینها و محصولات گیاهی . بنابراین ، باید حواستان به موضوع تداخل دارویی در مصرف قرص راکوتان باشد .
تداخل قرص راکوتان با لیزر پوست را هم در نظر داشته باشید . مصرف این دارو در زمان لیزرکردن پوست توصیه نمیشود؛ چرا که ممکم است عوارض جدی به همراه داشته باشد. برای از بین بردن جای جوش و خود جوش و آکنه، به متخصص مراجعه کنید و از توصیههای او بهره ببرید.
مصرف راکوتان در دوران بارداری ممنوع است . استفاده از راکوتان در شیردهی هم با بروز خطر همراه است و نباید این کار را انجام دهید . یادتان باشد که استفاده از این قرص و کپسول، برای افراد زیر ۱۲ سال تأیید نشده است.
تاریخچه استفاده از راکوتان برای پوست
یکی از داروهای قطعی که از آن برای درمان آکنه و جوشهای صورت استفاده میکنند ، ایزوترتینوئین خوراکی است . در سال 1982 این دارو برای اولین بار به وسیله سازمان غذا و داروی ایالات متحده ، جهت درمان جوشهای شدید صورت مورد استفاده قرار گرفت.
هیچ یک از داروهایی که تاکنون وارد بازار شدند ، نتوانستند به اندازه راکوتان در درمان جوشها و آکنه مؤثر واقع شوند . حدود 2 دهه است که مؤثرترین روش از بین بردن آکنهها، مصرف راکوتان به شمار میرود . معمولاً افراد با مصرف این دارو برای طولانی مدت درمان میشوند . اغلب بیماران پس از مصرف این دارو ، از نتایج به دست آمده رضایت کامل دارند.
ویتامین A، یکی از ویتامینهایی است که میتواند در بافتهای گوناگون بدن جمع شود. این تجمع، مشکلات گوناگونی را برای شما به وجود میآورد. زمانی که از قرص راکوتان برای پوست استفاده میکنید، نباید دیگر مکملهای ویتامین A را در برنامه غذایی خود بگذارید.
این دارو جهت درمان آکنههایی استفاده میشود که بسیار شدید هستند . تأثیر راکوتان بر روی پوست انکارناپذیر است و در اغلب موارد میتواند آکنه شدید را درمان نماید.
البته باید اشاره کنم هنگامی که افراد برای بار اول از راکوتان استفاده میکنند ، ممکن است جوش و آکنهها پیش از بهبودی، وضعیت بدتری پیدا کنند. راکوتان برای جوش زیر پوستی نیز استفاده میشود.
مصرف راکوتان برای پوست چه عوارضی دارد ؟
مقدار ایزوترتینوئین که پزشکان برای هر فردی تجویز میکنند ، با میزان عوارضی که تجربه میکنید ، ارتباط مستقیم دارد . کسانی که دارو را با دوز کمتری مصرف میکنند ، ممکن است هیچ یک از عوارضی را که نام میبریم را تجربه نکنند، اما افرادی که قرص راکوتان برای پوست را با دوزهای بالاتر مصرف میکنند ، عوارض جانبی آنها به مراتب بیشتر است.
گاهی اوقات خشکی بیش از اندازه مجرای بینی، سبب میشود تا بینی بیمار دچار خونریزی شود . زمانی که از این دارو استفاده میکنید ، پوست شما در برابر تابش آفتاب حساستر از گذشته میشود . به همین دلیل هنگام خروج از منزل ، حتماً از کرم ضدآفتاب استفاده نمایید . همچنین جهت برطرف کردن خشکیها نیز، به طور مرتب مرطوب کننده بزنید . هرگز از دستگاههای برنزه کننده و لیزر موهای زائد استفاده نکنید ؛ زیرا در این بازه زمانی پوست شما بسیار حساس است .
جدا از خواص راکوتان برای پوست، هنگام مصرف این دارو باید مراقبتهای لازم را انجام دهید . البته شکنندگی که برای پوست افراد ایجاد میشود ، خطر اسکار را برای پوست بیمار افزایش میدهد . سازمان غذا و دارو در این خصوص توصیههایی را نیز به بیماران میکند . روشهای گوناگون زیبایی مانند درم آبریژن ، حذف موهای زائد ، استفاده از لیزر و اپیلاسیون را تنها هنگامی میتوانید استفاده کنید که به مدت 6 ماه راکوتان مصرف نکرده باشید. بنابراین هنگام مصرف قرص راکوتان برای پوست جهت انجام هرگونه روش زیبایی بهتر است ، ابتدا با پزشک خود مشورت نمایید.
البته مواردی که به آنها اشاره کردیم ، لیست کاملی از عوارض جانبی مصرف راکوتان نیست و ممکن است بعد از مصرف این دارو موارد دیگری را نیز مشاهده کنید . بنابراین عوارض جدیتری نیز هنگام مصرف این دارو، ممکن است در بیمار مشاهده شود . قرص راکوتان ممکن است فشار مغز را افزایش دهد که بسیار برای بدن خطرناک است.
یکی از عوارض جانبی جدی که در اثر مصرف این دارو ایجاد میشود ، اختلال در سیستم گوارش افراد است. در صورتی که بعد از مصرف قرص راکوتان برای پوست، هرگونه علائم گوارشی را در خود مشاهده کردید ، سریعاً موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید.
دورههای مصرف راکوتان
مصرف این قرص به گونهای است که باید بین دورههای درمانی فاصله ایجاد کنید . حداقل زمانی که باید بین دورههای درمانی استفاده از قرص راکوتان برای پوست در نظر بگیرید، 2 ماه است . در بیشتر بیماران بعد از قطع کردن مصرف راکوتان تا مدتی بعد ، درمان پوست همچنان ادامه پیدا میکند . این دارو برای هر یک از افراد با توجه به میزان آکنههای پوستی که دارند ، با دوزهای مختلفی تجویز میشود .
در طول درمان نیز این امکان وجود دارد که پزشک شما دوز داروی مصرفی را تغییر دهد . این دارو را تنها به شیوهای که پزشک برای شما تعیین میکند ، مصرف نمایید . چنانچه در یک وعده فراموش کردید داروی خود را مصرف کنید ، در وعده بعدی هرگز دوز بیشتری مصرف نکنید . معمولاً افراد بین 15 تا 20 هفته از این دارو استفاده میکنند . خواص قرص راکوتان برای پوست صورت بعد از این دورههای درمانی مشخص میشود .
معمولاً بعد از مصرف این دارو، پوست صورت برای طولانی مدت به طور کامل پاکسازی میشود . این نتایج برای برخی از بیماران به صورت دائمی اتفاق میافتد . برای تکمیل دوره درمان، حدود 4 الی 5 ماه را باید راکوتان مصرف کنید . البته این موضوع به نظر پزشک شما نیز بستگی دارد و با توجه به دوز تعیین شده، استفاده از قرص راکوتان برای پوست توسط پزشک ، ممکن است طول دوره کمتر یا بیشتر شود .
از طرفی برخی از افراد نیز با انجام یک دوره درمان، نتیجه کافی را کسب نمیکنند. به همین دلیل باید دوره دوم درمان را نیز انجام دهند . راکوتان در برخی از بیماران سبب شفاف شدن پوست صورت میشود. زمانی که مصرف این دارو را آغاز میکنید ، در ابتدا آکنههای صورت شما بدتر میشود . در این باره لازم نیست نگران باشید؛ زیرا این موضوع مدت زیادی طول نمیکشد . در این خصوص ممکن است پزشک تصمیم بگیرد که راکوتان را به همراه داروهای دیگری برای بیمار تجویز کند.
سوالات متداول قرص راکوتان
قرص راکوتان برای درمان چیست؟
راکوتان جزء داروهای رتینوئید حاوی ویتامین A است که با کاهش ترشح چربی پوست منجر به درمان جوش و آکنه میشود .
عوارض قرص راکوتان بر مو چیست ؟
از جمله عوارض رایج راکوتان، ریزش مو و نازک شدن تارهای مو است که البته پس از قطع مصرف این دارو وضعیت رشد موهای شما به حالت اولیه بازمیگردد و جای نگرانی نیست .
جایگزین قرص راکوتان چیست ؟
طب سنتی به دلیل عوارض شدید راکوتان ، جایگزینهای سالمتری مثل شربت سکنجبین ، سرکه سیب ، ماسک آلوئه ورا و ماسک عسل و دارچین را توصیه میکند .
آیا لیزر موهای زائد در دوره مصرف راکوتان ممنوع است ؟
بله ، تا 6 ماه پس از قطع مصرف این دارو از روشهایی که باعث تحریک پوست میشود، مانند لیزر موهای زائد خودداری کنید .