سورفکتانتها هسته تمام فرمولهای شامپو را تشکیل میدهند و به طیف گستردهای از فواید مختلف، از جمله پاکسازی، کف کردن، کنترل رئولوژی، نرمی پوست و رسوب عوامل مفید به مو و پوست سر کمک میکنند. هدف از این مقاله بررسی تکنولوژی تری مول به عنوان فنآوریهای مؤثرو مدرن سورفکتانت در شامپو است.
برای آشنایی بیشتر با تحول نوینی که تکنولوژی 3Mol در ایمن بودن شامپوها برای انواع پوست سر ایجاد کرده است، تا پایان این مقاله با ما همراه باشید.
سورفکتانت چیست؟
سورفکتانت ها “قلب” اکثر فرمولاسیون های شامپو را تشکیل می دهند و نقش های مختلفی را در این سیستم ها انجام می دهند. عملکرد اصلی آنها حذف ذراتی مانند سبوم و ذرات جامد از مو است، اما برای کف کردن، ایجاد ویسکوزیته محصول، تعلیق مواد فعال و حل شدن عطرها نیز مهم هستند. سورفکتانتها همچنین نقش کلیدی در عملکرد سیستمهای رسوبگذاری مبتنی بر پلیمر کاتیونی دارند که برای رساندن مواد فعال به مو و پوست سر استفاده میشوند.
سورفکتانت ها باید بگونه ای انتخاب و ترکیب شوند تا تا حد امکان برای پوست، مو و چشم ملایم باشند؛ و دقیقا همین جاست که تری مول وارد میدان می شود.
انواع سورفاکتانت های مورد استفاده در لوازم آرایشی بهداشتی
برای درک مفهوم تری مول ابتدا می بایست اطلاعات اولیه ای در مورد سورفکتانتها داشته باشیم. سر آبدوست سورفکتانتها، ویژگیهای متفاوتی به این مولکولها میبخشد و درنتیجه انواع مختلفی سورفکتانت وجود دارندو چهار دسته کلی سورفاکتانت ها عبارتند از:
- سورفکتانت های آنیونیک؛ عوامل پاک کننده قوی که کف ایجاد می کنند اما می توانند باعث تحریک پوست شوند. شدیدترین آنها سولفات ها هستند.
- سورفکتانت های آمفوتریک؛عوامل پاک کننده ملایم که کف بسیار کمی تولید می کنند.
- سورفکتانت های کاتیونی؛ این سورفکتانتهای با بار مثبت، عوامل حالتدهندهای هستند که به موها آبرسانی میکنند. بار مثبت آنها به اصلاح بار منفی شامپو کمک می کند و کوتیکول را به سمت پایین صاف می کند (چرایی اینکه موهای شما بعد از استفاده از نرم کننده احساس صاف تر شدن می دهند). بار مثبت همچنین بار منفی تارهای مو را جذب کرده و به افزایش نرمی آنها کمک می کند.
- سورفکتانت های غیریونی؛ سورفکتانتهای غیر یونی، خنثی (بدون بار) هستند. این سورفکتانتها نیز در حذف چربیها عملکرد مناسبی دارند.
سورفکتانتهای سولفات برای دههها پرکارکردترین سیستمهای سورفکتانت مورد استفاده در زیبایی بودهاند و پاککنندههای ارزان و کارآمدی هستند.
صورت استفاده صحیح و در مقادیر مناسب، سورفکتانت های حاوی سولفات نیز عموماً برای استفاده روی مو و پوست سر مناسب هستند. با این حال، برخی از سورفکتانت های مبتنی بر سولفات ممکن است در تمیز کردن بسیار موثر باشند، روغن های طبیعی و رطوبت را از بین ببرند، که می تواند منجر به خشکی مو و پوست سر شود. خشکی می تواند باعث تحریک شود، به خصوص برای کسانی که پوست و پوست سر حساس دارند.
با گذشت زمان، از آنجایی که صنعت زیبایی بیشتر بر ایمنی متمرکز شده است و با پیشرفت فناوری، سورفکتانت ها به طور مداوم اصلاح می شوند تا ملایم تر و ایمن تر شوند. اکنون بواسطه تکنولوژی های نوین، سورفکتانت هایی با پاکسازی ملایم و موثر صنعت زیبایی را تغییر داده اند.
سورفکتانتها در شامپو
همانطور که در بالا نیز اشاره شد، سورفکتانتها عملکرد و ویژگیهای متفاوتی دارند و در ترکیبات شامپوها برای حصول بیشترین کارایی تمیز کنندگی در عین حال ایمن بودن ، معمولاً از مخلوطی از چند سورفکتانت با درصدهای متفاوت استفاده میشود. اما بهطور کلی، سورفکتانتهای آنیونی بیشترین کاربرد را در ساخت شامپوها دارند. در بین سورفکتانتهای آنیونی نیز سدیم لوریل اتر سولفات (به اختصار SLES) پرکاربردترین سورفکتانت مورد استفاده در شامپو محسوب میشود.
فاکتورهایی که در انتخاب سورفکتانت ها در یک شامپوی خوب در نظر گرفته می شوند عبارتند از:
هنگام انتخاب سورفکتانت ها برای تولید شامپو، توجه به چندین فاکتور ضروری است، از جمله:
عملکرد پاکسازی
سورفکتانت ها در درجه اول مسئول پاکسازی مو و پوست سر هستند. بنابراین، مهم است که سورفکتانتی را انتخاب کنیم که بتواند به طور موثر آلودگی و چربی را از روی مو و پوست سر ما را بدون ایجاد احساس خشکی یا کنده شدن موها پاک کند.
عملکرد کف کردن
کف تولید شده توسط سورفکتانت به توزیع یکنواخت شامپو در بین مو و پوست سر کمک می کند و گرد و غبار و روغن را در حالت تعلیق نگه می دارد تا به راحتی با آب شستشو شود. یک فوم غنی نیز تجربه کاربری دلپذیری را فراهم می کند. بنابراین، سورفکتانتی که کفی غنی و پایدار تولید کند، مطلوب است.
ملایمت
برخی از سورفکتانت ها به طور بالقوه می توانند باعث تحریک پوست، پوست سر و چشم شوند، بنابراین انتخاب یک سورفکتانت ملایم که غیر تحریک کننده باشد بسیار مهم است. سدیم لوریل سولفات یا SLS خاصیت کف کنندگی و پاک کنندگی عالی دارد و زمانی به عنوان سورفکتانت شامپو انتخاب برتر بود. با این حال، در سالهای اخیر، به طور فزایندهای مورد انتقاد قرار گرفته است که تحریککننده است و جایگزینهای ملایمتری از جمله سدیم لورت سولفات (SLES)، آلفا الفین سولفونات و سورفکتانتهای اسید آمینه جایگزین آن شده است.
سازگاری
معمولاً بیش از یک سورفکتانت در یک فرمول شامپو برای هم افزایی سورفکتانت برای دستیابی به بهترین عملکرد کلی با هزینه کمتر وجود دارد. اطمینان از سازگاری سورفکتانت های مختلف با یکدیگر ضروری است. همانطور که در بالا ذکر شد، سورفکتانت های کاتیونی با سورفکتانت های آنیونی سازگار نیستند.
سورفکتانت ها همچنین باید با سایر مواد موجود در فرمولاسیون شامپو مانند غلیظ کننده ها، نرم کننده ها و نگهدارنده ها سازگار باشند.
اثرات زیست محیطی
برخی از سورفکتانت ها می توانند اثرات زیست محیطی منفی داشته باشند، مانند سمی بودن برای آبزیان، تخریب سخت در طبیعت یا استفاده از منابع ناپایدار. بنابراین، مهم است که سورفکتانتی را انتخاب کنید که سازگار با محیط زیست باشد.
عملکرد در شرایط مختلف
سورفکتانتهای مختلف ممکن است تحت شرایط مختلف، مانند محدوده pH، آب سخت/نرم، یا در دماهای مختلف عملکرد متفاوتی داشته باشند، بنابراین مهم است که کاربرد مورد نظر و ویژگیهای خاص سورفکتانت را برای عملکرد بهینه در نظر بگیرید.
چگونگی تولید شامپو
در بالا نیز به این موضوع اشاره کردیم که سورفاکتانت های آنیونی شوینده های خوبی هستند و در میان آنها سورفکتانت سدیم لوریل اتر سولفات بدلیل تحریک کنندگی کمتری که نسبت به سایرین دارد، بیشتر از انواع دیگر سورفکتانتها برای تولید شامپو استفاده میشوند.
در ساخت سورفکتانت سدیم لوریل اتر سولفات، باید طی دو مرحله، مولکولهایی را به ترکیب اولیه اضافه کنیم تا سورفکتانت دم آبگریز طولانیتری تشکیل دهد و با افزایش حجم آن، مشکل احتمال نفوذ آن به پوست کاهش پیدا کند.
تا پایان مرحله اول، همه چیز خوب است. اما مشکل از محصول جانبی واکنش سیمیایی مرحله دوم نشائ می گیرد. در مرحله دوم ، مولکول دیگری نیز به محیط واکنش اضافه میشود. اینجاست که محدودیتی که بالاتر درباره آن گفتیم رخ میدهد.
برخی از مولکولهایی که در مرحله دوم به واکنش اضافه کردهایم، باعث میشوند دو مولکول اضافهشده در مرحله اول، به جای اینکه به دم آبگریز سورفکتانت متصل شوند، با یکدیگر واکنش دهند؛ در نتیجهی این واکنش، مولکول «دی اکسان» بهعنوان یک محصول جانبی است که بهصورت خودبهخودی تشکیل میشود. اما مشکل این حضور ناخواسته چیست؟
دیاکسان چیست؟
سازمان حفاظت از محیط زیست ایالات متحده، 1،4-دیوکسان را به عنوان یک احتمال سرطان زا برای انسان طبقه بندی کرده است. قرار گرفتن در معرض سطح پایین دی اکسان در طول زندگی می تواند خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهد. قرار گرفتن در معرض بیشتر در مدت زمان کوتاه تر می تواند به سلول های کبد، کلیه و سیستم تنفسی آسیب برساند.
پس اگر مقدار دی اکسان در سورفکتانت از حد مشخصی فراتر رود، ایمنی شامپو را تحت تاثیر قرار میدهد. پس راه حل ما برای داشتن یک شامپوی قوی، ملایم و ایمن چیست؟ پاسخ در 3Mol نهفته است.
تری مول چیست؟
اگر دم آبگریز سورفاکتانت را بلند تر کنیم، این باعث ایجاد یک سورفاکتانت ایمن تر با قدرت تحریک کنندگی پوست کمتر می شود؛ اما به دلیل تشکیل خودبهخودی دیاکسان به عنوان محصول جانبی این واکنش، نمیتوانیم هر اندازه که بخواهیم طول دم آبگریز را بلندتر کنیم.
پس باید نقطه تعادلی را پیدا کنیم که در آن سورفکتانت نهایی، بیشترین طول ممکن (یعنی کمترین پتانسیل تحریک پوست و مو) و کمترین غلظت دیاکسان (ماده سرطان زا) را داشته باشد. اینجاست که تکنولوژی 3MOL هنر خود را عرضه می دارد.
در صورتی که واکنش را شروع کرده و دقیقاً زمانی که 3 مولکول بلند کننده طول دم آبگریز سورفاکتانت به زنجیره اضافه شد، واکنش را متوقف کنیم، یک سورفکتانت با سایز مولکولی مناسب و با غلظت کم دیاکسان خواهیم داشت.
پس در نتیجه تکنولوژی تری مول، شامپویی با درجه تمیزکنندگی رضایتبخش برای پوست و مو، بدون عوارض خشکی، خارش یا شوره سر خواهیم داشت.
نتیجه گیری
تری مول یک تکنولوژی تولید سورفاکتانت بلند زنجیر، با هدف حفظ قدرت شویندگی بالا و کاهش احتمال تحریک پوست و مو است.
هنر این تکنولوژی در بالانس کردن بهینه قدرت سورفاکتانت و تولید دی اکسان (ماده سرطان زا و مضر برای بدن) به عنوان یک محصول جانبی است.
بواسطه تکنولژی تری مول، شامپوهایی که از این تکنولوژی بهره می برند بسیار کارآمد تر و ایمن تر هستند و این تکنولژی یک به یک فناوری پیشرو در صنعت تولید شامپو بدل شده است.
سوالات متداول
کاربرد تکنولوژی تری مول چیست؟
تکنولوژی تری مول برای این که خطر تشکیل مولکول دی اکسان به عنوان محصول جانبی سرطان زا و مضر تهیه شامپو را کاهش می دهد، بسیار مورد استقبال قرار گرفته است.
در یک شامپوی خوب باید به دنبال چه چیزی باشید؟
برای بهترین نتیجه بر روی موهای خود، مواد طبیعی، ارگانیک و گیاهی را انتخاب کنید و سعی کنید از سولفات، پارابن، فرمالدئید، هگزاکلروفن و فتالات اجتناب کنید. نوع موی خود را بشناسید و بدانید چه موادی برای آن بهترین کارآیی دارند.
چند بار در هفته از شامپو استفاده کنم؟
در واقع، شما نباید هر روز موهای خود را شامپو بزنید. تعداد دفعات به نوع موهای شما بستگی دارد، اما بیشتر از دو یا سه بار در هفته موهای خود را نشویید.